Konya Büyükşehir Belediyesi, Avrupa Birliği finansmanıyla yürütülen proje kapsamında şehir merkezindeki trafik yoğunluğunun fazla olduğu kavşaklarda yapay zekâ destekli akıllı kavşak sistemlerini yaygınlaştırıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda ilerleyen çalışma, Konya’nın sürdürülebilir ulaşım vizyonuna önemli katkı sağlayacak.
Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, şehir genelinde akıllı ulaşım uygulamalarını güçlendirmeye devam ettiklerini belirterek, daha önce farklı noktalarda devreye alınan sistemlerin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi. Başkan Altay, “Güney İç Anadolu Temiz Hava Merkezi Müdürlüğü ortaklığıyla yürüttüğümüz ‘Sürdürülebilir ve Dirençli Şehirler için Akıllı Kavşak Tasarımı’ projesi kapsamında pilot bölge olarak İhsaniye Kavşağı’nda uygulamamızı hayata geçirmiş ve olumlu veriler elde etmiştik. Şimdi bu modeli genişleterek şehir merkezindeki kritik 14 kavşakta daha devreye alıyoruz” dedi.
Bu teknolojinin trafik akışını gerçek zamanlı olarak optimize ettiğini belirten Başkan Altay, uygulamayla birlikte araçların gereksiz bekleme sürelerinin azaltıldığını, yakıt tüketiminin düştüğünü ve buna bağlı olarak hava kalitesinin iyileşmesinin hedeflendiğini vurguladı.
Projenin %90’ı AB Tarafından Finanse Ediliyor
Konya’nın çevreci ve yenilikçi şehir vizyonunu güçlendiren proje, AB–Türkiye IPA III İklim Değişikliği Hibe Programı kapsamında yürütülüyor. 24 Aralık 2025’te imzalanan hibe sözleşmesiyle başlayan çalışmanın 494 bin 260 avroluk bütçesinin %90’ı Avrupa Birliği tarafından karşılanacak. Proje 12 ay boyunca uygulanacak.
14 Kritik Kavşak Modernize Edilecek
Selçuklu, Karatay ve Meram ilçelerinde belirlenen 14 kavşak, yapay zekâ tabanlı sistemlerle donatılacak. Kavşaklarda:
- 360 derece balıkgözü kameralar
- Yüksek çözünürlüklü araç algılama sensörleri
- Güneş enerjili çevresel izleme istasyonları
kullanılacak. Bu istasyonlar CO, CO₂, NO, NO₂, partikül madde ve gürültü ölçümleri yaparak emisyon değişimlerini bilimsel olarak takip edecek.
Pilot Uygulama Müdahalelerin Etkisini Gösterdi
İhsaniye Kavşağı’nda yürütülen pilot uygulamada:
- Araç bekleme sürelerinde %44 azalma,
- Günlük 1,72 ton CO₂ tasarrufu,
elde edildi. Yeni projenin tamamlanmasıyla birlikte şehir genelinde sera gazı emisyonlarında %25’e, bekleme sürelerinde ise %30’a yakın düşüş hedefleniyor.
450 Bin Kişi Doğrudan Faydalanacak
Günlük yaklaşık 450 bin kişinin kullandığı kavşaklarda uygulanacak sistem, hem ulaşım konforunu hem de çevre sağlığını iyileştirecek. Proje, Türkiye’nin Ulusal İklim Değişikliği Stratejisi ve Yeşil Mutabakat Eylem Planı ile tamamen uyumlu şekilde yürütülüyor.
Kalıcı ve Yaygınlaştırılabilir Bir Model
Tamamlandığında tüm sistemler Konya Büyükşehir Belediyesi’nin merkezi trafik kontrol altyapısına entegre edilecek. İşletme maliyetleri belediyenin öz kaynaklarıyla karşılanacak. Elde edilen bilgi ve deneyimin Türkiye’deki diğer şehirlere model olarak aktarılması planlanıyor.
